Museum Kotsanas in Athene: dagje uit voor kinderen

In een zaal in het centrum van Athene staan machines die je zelf laat draaien. Het Μουσείο Αρχαίας Ελληνικής Τεχνολογίας Κοτσανά in Athene heeft een tentoonstelling van honderd werkende modellen van uitvindingen, met platen en tekeningen erbij. De reconstructies komen uit oude teksten, vondsten en proeven in de werkplaats. In die zaal kom je een dienstmaagd tegen, een rekenmachine uit een scheepswrak, en een toestel dat een afgesproken zin van de ene heuvel naar de andere brengt.

De αυτόματη θεραπαινίδα van Philon is een figuur op ware grootte uit de derde eeuw voor Christus. In haar rechterhand zit een wijnkan. Leg je een beker in de linkerpalm, dan komt er eerst wijn en daarna water. Twee gesloten vaten zitten in de borst. Haal je de beker weg, dan stopt de stroom. Naast haar staat de υπολογιστικός μηχανισμός των Αντικυθήρων. Het museum beschrijft die reconstructie als de eerste rekenmachine: wijzers, schalen en minstens vijfendertig tandwielen aan een slinger. De resten kwamen in 1900 uit het wrak bij Antikythera. Met de slinger volg je zon, maan en kalender.

De υδραυλικός τηλέγραφος van Aineias de Tacticus staat in de vierde eeuw voor Christus. Twee gelijke vaten met water, een kurk en een staaf met dezelfde afgesproken zinnen. Een fakkel gaf het sein om de kraan open te zetten en later weer dicht, zodat hetzelfde bericht aan de overkant verscheen. In hetzelfde huis hangt een tweede vaste zaal: vijfenveertig werkende instrumenten en spelen, met het grafschrift van Seikilos, de oudste volledige muziekcompositie die het museum kent, en de ύδραυλις van Ktesibios. Dat toetsinstrument uit de derde eeuw voor Christus noemt het museum de voorloper van het kerkorgel.